Wie moet de Europese digitale identiteitswallet vanaf eind 2027 accepteren?
Uiterlijk 24 december 2027 moeten bepaalde private dienstverleners een Europese digitale identiteitswallet (EUDI-wallet) accepteren als de gebruiker er vrijwillig om vraagt. Dat geldt wanneer een wet of contract sterke gebruikersauthenticatie voor online-identificatie vereist. Micro- en kleine ondernemingen zijn van deze verplichting uitgezonderd. Voor overheidsdiensten en zeer grote onlineplatforms gelden afzonderlijke regels. Beoordeel daarom per onlinedienst wie de aanbieder is en waarom de gebruiker zich daar moet identificeren. Peildatum voor deze uitleg is 22 november 2026.
Hoe bepaalt u of uw dienst onder de plicht valt?
De rechtsgrond staat in artikel 5f van de herziene eIDAS-verordening. In de Nederlandse versie op EUR-Lex heet dat artikel 5 septies. Bij sterke gebruikersauthenticatie gebruikt iemand minstens twee onafhankelijke factoren uit verschillende categorieën, bijvoorbeeld het bezit van een toestel en kennis van een persoonlijke code. Het onderscheidt drie situaties. De termijn van 36 maanden staat in het tweede lid, over private dienstverleners.
| Wie biedt de dienst aan? | Wanneer moet een gebruiker de wallet kunnen kiezen? |
|---|---|
| Een openbare instantie | Als de lidstaat elektronische identificatie en authenticatie verlangt voor toegang tot een onlinedienst van die instantie, moet ook een volgens de verordening verstrekte wallet worden aanvaard. Dit volgt uit lid 1. |
| Een private dienstverlener | Lid 2 geldt als Europees of nationaal recht, of een contractuele verplichting, sterke gebruikersauthenticatie voor online-identificatie voorschrijft. De gebruiker kan dan om toegang met de wallet vragen. Voor micro- en kleine ondernemingen geldt de uitzondering hieronder. |
| Een zeer groot onlineplatform | Een als zodanig onder de digitaledienstenverordening aangewezen platform dat authenticatie vraagt voor toegang, moet op vrijwillig verzoek de wallet aanvaarden en het gebruik faciliteren. Lid 3 beperkt de gegevensuitvraag tot wat nodig is voor die dienst. |
Bij private partijen noemt de verordening onder meer banken, vervoerders, energiebedrijven, zorgaanbieders en telecommunicatiediensten. Begin met de handeling waarvoor iemand de website of app gebruikt. Geldt bij toegang tot het klantportaal een voorschrift voor sterke authenticatie? Zoek dan de wetsbepaling of contractclausule op en bepaal voor wie die geldt. Een vermelding van uw sector in de verordening is onvoldoende om alle schermen van uw website onder dezelfde verplichting te brengen.
Wanneer is uw onderneming klein genoeg voor de uitzondering?
Artikel 5f verwijst naar de Europese mkb-definitie. Voor een kleine onderneming geldt een personeelsbestand van minder dan 50 arbeidsjaareenheden en een jaaromzet óf jaarlijks balanstotaal van ten hoogste 10 miljoen euro. Bij een micro-onderneming gaat het om minder dan 10 arbeidsjaareenheden en ten hoogste 2 miljoen euro jaaromzet óf balanstotaal. Middelgrote ondernemingen vallen buiten deze uitzondering.
Een voltijdmedewerker die het hele jaar werkt, telt voor één arbeidsjaareenheid. Deeltijd- en seizoenswerk tellen naar rato mee. Kijk ook naar de eigendomsverhoudingen. Volgens de Europese aanbeveling kunnen cijfers van partnerondernemingen naar evenredigheid en die van verbonden ondernemingen volledig meetellen. Een kleine lokale vestiging van een grotere groep kan dus niet volstaan met het tellen van de mensen op die locatie. Gebruik de gegevens van het laatste afgesloten boekjaar. Bij groei of krimp verandert de omvangscategorie in beginsel pas als de onderneming twee opeenvolgende boekjaren boven of onder de toepasselijke drempels uitkomt. Leg vast welke onderneming de dienst aanbiedt en hoe groepsmaatschappijen zijn meegeteld.
Waarom is 24 december 2027 de datum voor private partijen?
De wetgever laat de 36 maanden ingaan bij de inwerkingtreding van de uitvoeringshandelingen over de wallet en de certificering ervan. Deze verschenen op 4 december 2024 in het Publicatieblad en traden op 24 december 2024 in werking. Dat levert 24 december 2027 op. De termijn waarbinnen lidstaten een wallet beschikbaar moeten stellen, bedraagt 24 maanden. Voor de lidstaten komt dat uit op 24 december 2026. Voor de gebruiker blijft de keuze voor een wallet vrijwillig.
Welke gegevens vraagt u bij het inloggen?
Neem als proef één concrete handeling. Moet een klant aantonen een bepaalde leeftijd te hebben, onderzoek dan of een bevestiging van die leeftijdsgrens volstaat. Schrijf per handeling op welk gegeven u opvraagt, waarom u het nodig hebt en wat de gebruiker ziet vóór het delen. Controleer bij dezelfde proef of iemand die geen wallet wil gebruiken nog via een ander middel toegang krijgt.
Bij een zakelijke klant kan de wallet bijvoorbeeld de identiteit van de persoon aan het scherm bevestigen. Beoordeel afzonderlijk welke informatie de tekenbevoegdheid van de vertegenwoordiger aantoont. Voor Wwft-instellingen blijft bij verificatie op afstand ook van belang welke gegevens de gebruikte methode bevestigt. Gebruikt u vandaag een bankkoppeling, dan heeft de overgang van iDIN naar itsme een eigen planning en moet u die apart met uw aansluitpartij afstemmen.
Bronnen
- Verordening (EU) 2024/1183 tot wijziging van de eIDAS-verordening, onder meer de artikelen 5 bis en 5 septies — Europees Parlement en Raad, 11 april 2024.
- Aanbeveling 2003/361/EG, bijlage, artikelen 2 tot en met 6 (omvang van ondernemingen) — Europese Commissie, 6 mei 2003.
- Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2981 over certificering, artikel 22 — Europese Commissie, 28 november 2024.
- Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2982 over protocollen en interfaces, artikel 8 — Europese Commissie, 28 november 2024.
Herziening gepland vóór 10 juli 2027
De Europese anti-witwasverordening (AMLR) is grotendeels van toepassing vanaf 10 juli 2027. De redactie toetst deze pagina vóór die datum opnieuw; tot dan beschrijft hij het recht op de peildatum. Lees wat er voor uw organisatie verandert.
Algemene informatie, geen juridisch advies. Raadpleeg voor uw situatie de actuele regelgeving of een deskundige. Fout gezien? Laat het de redactie weten.
Customer Diligence is een Wwft-kennisplatform, powered by RiskResolve. Geen juridisch advies.
Over · Redactie en werkwijze · Contact · Privacy · Software van RiskResolve
Cookies alleen met uw toestemmingBronnen bij elk artikelCookie-instellingen