De koper betaalt zonder hypotheek: welke stukken over de herkomst van het geld zijn genoeg?
Bij een aankoop zonder hypotheek zijn de stukken voldoende als u daarmee, passend bij het risico, kunt verklaren hoe deze koper over de koopsom beschikt en wie werkelijk betaalt. De verkoopmakelaar vraagt hoe de koper de aankoop financiert. Uitgebreid bewijs van de wederpartij is volgens DFEI alleen nodig als de omstandigheden daartoe aanleiding geven. Op 22 november 2026 geldt in Europees Nederland dat u waar nodig de bron van de gebruikte middelen onderzoekt. DFEI noemt aankoop uit eigen middelen zonder aannemelijke verklaring als risicosignaal. Een betaling via de notaris verklaart de oorsprong nog niet.
Begin bij het bedrag dat de koper zelf moet opbrengen
Vraag de koper de koopsom naar bron uit te splitsen. Hoeveel komt uit de verkoop van de vorige woning, hoeveel is gespaard en wie draagt verder bij? Zo ziet u voor welk deel van de aankoop nog bewijs nodig is. Verklaart of tekent iemand namens de koper, controleer dan in uw onderzoek naar de wederpartij ook diens identiteit en bevoegdheid.
Een saldo-overzicht kan aantonen dat geld beschikbaar is. Is een vorige woning verkocht, dan laat een nota van afrekening zien welk bedrag na aflossing voor de verkoper overbleef. Een bijschrijving kan de aansluiting met de rekening van de koper bevestigen. Bij spaargeld kan informatie over de opbouw en inkomsten passend zijn. Vraag bij een familielening naar de uitlener, de voorwaarden en de overboeking. Onderzoek bij onverklaarde bedragen zo nodig ook hoe de uitlener aan het geld kwam. Zie de verschillende bewijsstukken per geldbron.
Fictief voorbeeld van een ontbrekend bedrag
Een koper biedt € 420.000 zonder financieringsvoorbehoud. Hij zegt met de opbrengst van zijn vorige woning te betalen. De nota van afrekening toont € 365.000 netto en het rekeningoverzicht bevestigt de ontvangst. Voor € 55.000 ontbreekt de verklaring nog. Vraag gericht naar dat verschil. Blijkt een ouder geld te lenen, vergelijk dan de lening en de feitelijke storting met de uitleg. Vraag geen volledig financieel archief op als een gerichte onderbouwing volstaat.
Wanneer kunt u verder?
Noteer welke stukken bij welk deel van de koopsom horen en waarom de financiering bij deze koper past. Komt het ontbrekende bedrag van een andere onderneming dan aangekondigd, onderzoek dan de betaler en diens verhouding tot de koper. Als u het vereiste onderzoek niet kunt afronden, beoordeel dan de gevolgen voor de opdracht onder artikel 5 Wwft. Toets de verrichte of voorgenomen transactie afzonderlijk aan de meldindicatoren. Geeft de transactie aanleiding te veronderstellen dat zij verband kan houden met witwassen of terrorismefinanciering, dan meldt u die onverwijld bij FIU-Nederland.
Bronnen
- Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme — Wettenbank, versie 1 juli 2026.
- Leidraad Wwft voor makelaars en taxateurs, onder meer de risico-indicatoren bij vastgoed — DFEI, versie juli 2026.
- Verscherpt cliëntenonderzoek — DFEI, geraadpleegd 22 november 2026.
Herziening gepland vóór 10 juli 2027
De Europese anti-witwasverordening (AMLR) is grotendeels van toepassing vanaf 10 juli 2027. De redactie toetst deze pagina vóór die datum opnieuw; tot dan beschrijft hij het recht op de peildatum. Lees wat er voor uw organisatie verandert.
Algemene informatie, geen juridisch advies. Raadpleeg voor uw situatie de actuele regelgeving of een deskundige. Fout gezien? Laat het de redactie weten.
Customer Diligence is een Wwft-kennisplatform, powered by RiskResolve. Geen juridisch advies.
Over · Redactie en werkwijze · Contact · Privacy · Software van RiskResolve
Cookies alleen met uw toestemmingBronnen bij elk artikelCookie-instellingen